Weerstand verhogen door gezond te eten


Nu de temperatuur buiten langszaam omlaag gaat en de zon zich minder vaak laat zien, neemt het aantal griepgevallen in rap tempo toe. Gelukkig kun je er zelf veel aan doen om te voorkomen dat je geveld wordt door griep.

Zorg allereerst voor voldoende nachtrust (>6 uur slaap per nacht) in een goed geventileerde slaapkamer. Als je rust kan je lichaam zich goed herstellen en zich wapenen tegen allerlei virussen. Het voorkomen van stress is ook belangrijk om je weerstand op pijl te houden. Langdurige stress put je lichaam langzaam uit en  is  funest voor je weerstand. Iedere dag iets (min. 20 minuten) aan lichaamsbeweging doen (liefst in de buitenlucht) is noodzakelijk om fit en gezond de winter door te komen.

Last but not least is het belang van gezonde voeding. Dagelijks een royale portie fruit en groente (liefst 2 stuks fruit en min. 300 gram groente), meerdere keren per week een portie vis en vlees is heel goed voor je weerstand. Neem zo min mogelijk suikerrijke voeding. Als iets weerstand ondermijnend is, is het wel suiker. Het kost je lichaam heel veel energie om suiker te verwerken (gevolg schommelen bloedsuikerspiegels–>vermoeidheid) en dit gaat ten koste van het herstel van je lichaamscellen. Het spreekt wellicht voor zich, maar alcohol (en natuurlijk roken) is ook slecht voor je, ook rode wijn! Een borrelglaasje rode wijn per dag kan nog net, maar meer dan dat is echt niet gezond voor je lichaam.

De volgende vitaminen zijn belangrijk voor het behouden en/of verkrijgen van een goede weerstand:

  • Vitamine A. Vitamine A heeft ook wel als bijnaam anti-infectie vitamine. Vitamine A zorgt samen met Vitamine B namelijk voor de aanmaak van witte bloedcellen. Eet dan ook regelmatig de volgende voeding: lever, vis, zuivel en groente met veel beta- caroteen zoals worteltjes, zoete aardappel, mango, spinazie, pompoen en bieten.
  • Vitamine B 6, b11, b12.  Vitamine b6 is heel erg belangrijk voor een goed werkend immuunsysteem. Deze vitamine houdt de lymfeklieren goed werkend , de lymfeklieren zijn belangrijk voor de aanmaak van infectiebestrijdende witte bloedcellen. Vitamine b6 haal je uit: vis, gevogelte, rijst, banaan, brood. Vitamine b11 ook wel foliumzuur genoemd is belangrijk voor de aanmaak van witte en rode bloedcellen. Foliumzuur zit in groene bladgroente, asperges, broccoli, volkoren producten, zuivel en vlees. Vitamine b12 is nodig voor de aanmaak van rode bloedcellen en een goed werkend zenuwstelsel. Vitamine b12 komt alleen voor in dierlijke producten zoals vlees, vleeswaren, vis en zuivel. Veganisten moeten dan ook supplementen nemen anders hebben zij snel een tekort van deze vitamine.
  • Vitamine C. Vitamine C heeft een positieve werking op het immuunsysteem. Bovendien heeft vitamine C een antioxidant functie en beschermd het je lichaam tegen vrije radicalen. Vitamine C zit in fruit, groente en aardappelen.
  • Vitamine D is ook belangrijk voor je weerstand. Vitamine D heeft een belangrijke functie bij celgroei en celdeling wat weer belangrijk is voor een goed werkend immuunsysteem. Bovendien is vitamine D belangrijk voor het behouden van sterke botten en tanden. Vitamine D zit in haring, zalm, makreel (en diverse vette vissoorten), in vlees en eieren zit ook wat vitamine D maar minder dan in vis. Eet je geen vis/visolie dan is een supplement zeer aan te bevelen.
  • Vitamine E. Vitamine E beschermd je cellen, celwand, bloedbaan en weefsel tegen vrije radicalen en heeft dan ook een antioxidantfunctie. Vitamine E komt voor in halvarine, margarine, zonnebloemolie, brood, graan, groente, noten, zaden.

Belangrijke mineralen

Verder zijn de mineralen zink, selenium, ijzer en koper belangrijk voor het immuunsysteem. Deze mineralen zitten onder meer in noten, bonen, oesters, rood vlees, groene bladgroenten, vette vis en eieren. Vooral veganisten moeten oppassen dat ze niet een tekort van deze mineralen binnenkrijgen.




Multivitamines levensgevaarlijk?


Soms zijn er van die dagen dat je het  nieuws leest en op iets stuit dat je enorm doet

zijn multivitamines echt gevaarlijk of valt het best mee?

zijn multivitamines echt gevaarlijk of valt het best mee?

verbazen. Vandaag is zo’n dag! Struinend over het internet viel mijn oog op een link naar

een artikel op de website van RTVNH. De tekst van deze link was: “schokkend nieuws over multivitamines: “.  Ik dacht direct: wat voor nieuws over multivitamines kan er nu zo schokkend zijn en  was enigszins verbaasd.

Op zichzelf goed bedacht door RTVNH want titels als “schokkend nieuws” zorgen voor veel media-aandacht. Eenmaal op de website las ik de tekst en luisterde ik naar het bijgevoegde radiofragment. Het betrof een radio-interview met dokter William Cortvriendt, schrijver van het pas uitgebrachte boek “hoe word je 100”.

Benieuwd naar de achtergrond van de dokter heb ik zijn naam gelijk even gegoogeld. Tegenwoordig weet je namelijk niet meer met wie je te maken hebt als het gaat om gezondheidsclaims die gemaakt worden. Deze goede man blijkt ooit een studie geneeskunde te hebben gedaan en vervolgens een studie in Business Administration. Hij heeft weliswaar jaren werkervaring opgedaan in de gezondheidszorg maar vooral als manager en consultant en heeft geen echte werkervaring met patiënten opgedaan. Op zich niets mis mee maar wel als je vanuit je dokters titel zulke grote uitspraken gaat doen als: multivitamines zijn gevaarlijk. Dat suggereert mijn inziens dat hij minstens zelf in het laboratorium onderzoek heeft gedaan  😉

Als liefhebber van de betere wetenschap was ik al even bang dat ik een belangrijk nieuw onderzoek gemist had. Gelukkig zijn de conclusies van dokter Cortvriendt naar alle waarschijnlijkheid gebaseerd op onderzoeken uit 2008 en 2012 en besloot ik me maar eens te gaan verdiepen in wat er zo allemaal destijds maar ook de laatste paar jaar gepubliceerd is over multivitamines. Daar kwam onder meer het volgende uit:

In Finland hebben onderzoekers in 2008 data van bijna 1800 mensen in de leeftijd 62-74 jaar verzameld van mensen uit een bepaald Fins dorp. In een periode van 10 jaar overleden 26,6% mensen die multivitamines slikten en maar 18,1% van de niet slikkers.

Ook kwam de Universiteit van Minnesota (VS) met onderzoeksresultaten die het Finse onderzoek onderschrijven.

In beide gevallen zou het niet gaan om oorzaak- gevolg relatie maar om associatie. Vooral het aandeel van teveel van de mineralen ijzer en koper die zouden werken als pro- oxidanten zouden hieraan ten grondslag kunnen liggen. Deze pro- oxidanten zouden kunnen leiden tot oxidatieve stress.*1 Ingewikkelde termen maar waar het op neer komt is dat door oxidatieve stress cellen en weefsels kunnen beschadigen.

Teveel koper en ijzer inname na een leeftijd van zo’n 50 jaar kan leiden tot toename kans op Alzheimer, Parkinson en kanker. *2

Vooral teveel aan ijzer wordt bij vrouwen na hun 50 ste jaar in relatie gebracht met grotere kans op eerder overlijden. *3 Calcium daarentegen is een stof die het tegenovergestelde effect heeft en de kans op vroeger overlijden verkleind bij vrouwen > 50 jaar.

Vitamine D dat we zelf in de maanden april-september aanmaken via zonlicht op onze huid heeft bewezen gezondheidsvoordelen bij mensen met botontkalking. Ook is er sprake van een kleiner risico op kankersoorten als: darmkanker, borstkanker, prostaatkanker en alvleesklierkanker. *4

Conclusie:

Wat mij opvalt is dat vooral onderzoek is gedaan bij mensen van middelbare leeftijd en ouder. Er is weinig bekend over de gezondheidsvoor- of nadelen van multivitamines bij mensen jonger dan 50 jaar.  Nergens heb ik gelezen dat multivitames levensgevaarlijk zijn. Die claim, van dokter Cortvriendt, is dus wat mij betreft totaal niet waar.

Er is echter wel een klein verband gelegd tussen groter risico op eerder sterven, en bepaalde vormen van kanker ten opzichte van mensen die geen multivitamines slikken,  Dit zou mogelijk vooral komen door een paar componenten uit een multivitaminepil die mogelijk negatieve invloed op de gezondheid kunnen hebben van mensen ouder dan 50 jaar, rokers en mensen met aanleg bepaalde vormen van kanker.

Ben je ouder dan 50 jaar dan is het bijvoorbeeld verstandig om een multivitamine te kiezen met zo laag mogelijke gehalte aan koper en ijzer. Vooral ijzer wordt (door toxische werking) geassocieerd met een vergrote kans op eerder sterven ten opzichte van mensen die geen ijzer supplement slikken. Calcium en vitamine D zijn daarentegen zijn wel erg belangrijk ter voorkoming van botontkalking en ter preventie van diverse kankersoorten.

Ben je een roker dan kun je beter geen synthetische betacaroteen (pro vitamine A= antioxidant) slikken. In synthetische vorm verhoogt deze stof bij rokers kans op longkanker. Haal vitamine A dan gewoon lekker uit je groentes.

Eet je heel gezond : dagelijks 200-300 gram groente dagelijks,  2 stuks fruit,  paar keer per week mager vlees en vis vette vis en ben je verder volledig gezond dan kun je eigenlijk volstaan met alleen vitamine D supplementen (en extra calcium bij ouder dan 50 jaar). Vooral tijdens de wintermaanden want dan maak je dit niet zelf aan. Van vitamine D is inmiddels genoeg bewijs dat het preventief werkt tegen diverse vormen van kanker.

Eet je niet zo gezond, ben je snel ziek, eet je vegetarisch, ben je zwanger dan kan een multivitamine een positieve bijdrage leveren aan je gezondheid. Het is echter nooit een vervanging van gezonde voeding en er is ook onvoldoende bewijs over de gezondheidsvoordelen van multivitamines. Hou je dus aan de dosering en kies voor een met weinig vulstoffen.

 

 

1 http://www.livescience.com/19000-vitamins-supplements-earlier-death.html

2. http://www.acs.org/content/acs/en/pressroom/podcasts/globalchallenges/combatingdisease/combating-disease-should-people-over-age-50-watch-their-copper-and-iron-intake.html

3. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21987192

4. ww.cancer.gov/cancertopics/causes-prevention/risk-factors/diet/vitamin-d-fact-sheet