Postnatale depressie en voeding

Eigenlijk wilde ik vandaag een blog schrijven over het verhogen van je weerstand door de goede voedingsmiddelen binnen te krijgen. Door het toenemend aantal vragen over hormoongerelateerde problemen heb ik toch maar besloten om hier de komende weken een aantal blogs over te schrijven.postnatale depressie

Vandaag start ik met een blog over postnatale depressie en de rol van voeding, volgende week volgt een blog over PMS en voeding en de derde blog zal gaan over voeding tijdens de overgang. Problemen met de hormoonhuishouding blijft een onderwerp waar naar mijn mening te weinig over gesproken en geschreven wordt. Hierdoor hebben wij vrouwen nog te weinig zicht op de werking van onze hormonen. Dit is jammer want er is met de juiste voeding en leefstijl veel te bereiken. Vanaag  start ik zoals gezegd met een blog over postnatale depressie. Een onderwerp waar vrouwen niet graag over praten en waar onterecht veel schaamte omheen hangt. Wat is een postnatale depressie nu eigenlijk?

Somber na je bevalling

Ieder jaar hebben duizenden vrouwen over de hele wereld last van sombere gevoelens in de weken en soms maanden na hun bevalling. Dit terwijl je volgens de boekjes op een roze wolk hoort te zitten. Natuurlijk staat je leven na de geboorte van je kindje even op zijn kop, je bent tenslotte van individu ineens moeder geworden. Je slaapt de eerste tijd maar weinig en je bent de hele dag bezig met de zorg voor je kleine schatje. Bij de een gaat dit allemaal makkelijk bij de ander gaat het niet direct van een leien dakje, het kost wat meer tijd. Zeker als het geven van borstvoeding ook niet gaat zoals je gehoopt had.

Het is altijd verstandig om je gevoelens te bespreken met je familie en vrienden. Soms helpt het als je extra hulp, wat meer rust of juist tijd voor jezelf krijgt. Blijven de sombere (depressieve) gevoelens langer hangen en worden het langdurige depressieve periodes dan is het altijd verstandig zo snel mogelijk langs je huisarts te gaan.

Heb je een goede huisarts dan zal hij/zij vertellen dat je hormonen enorm van slag zijn na je bevalling. Echter niet alle huisartsen hebben kaas gegeten van hormonale problemen bij vrouwen. Vaak gaat het advies van de huisarts bij postnatale depressies niet veel verder dan het voorschrijven van een anticonceptiepil, antidepressiva of het doorverwijzen naar een psycholoog.

Dat is jammer want met de juiste voeding en meer beweging (zonlicht) kun je je snel stukken beter in je vel voelen.

Hormoonhuishouding tijdens en vooral na je zwangerschap

Tijdens je zwangerschap stijgt de hoeveelheid vrouwelijke geslachtshormonen (oestrogeen, progesteron) naar een behoorlijk hoog punt. Vanaf de 9de of 10de week van de zwangerschap is het de placenta die grote hoeveelheden van deze hormonen produceert , dit om de zwangerschap in stand Migraine2te houden. Ook zal de alvleesklier in de tweede helft van de zwangerschap meer van het hormoon insuline aanmaken om het bloedsuikerniveau in balans te houden.

Zo’n 24 uur na je bevalling zakken deze hormonen direct naar een veel lager punt. Deze hormonen zijn belangrijk voor hoe we ons voelen. Vaak hebben vrouwen de tweede of derde dag na hun bevalling last van kraamtranen. Deze enorme snelle daling van je hormonen is hier (mede) de oorzaak van. Veel vrouwen merken deze daling ook in hun normale menstruatiecyclus,  na de maandelijkse eisprong vindt hetzelfde tafereel plaats. Dit leidt dus veelvuldig tot PMS klachten.

Progesteron, maar ook oestrogeen, spelen een belangrijke rol in de werking van het zenuwstelsel in je hersenen en staan in relatie met de neurotransmitter serotonine. Serotonine is een signaalstof in de hersenen dat ervoor zorgt dat je je blij en gelukkig voelt. Tenminste als je er voldoende van aanmaakt. Naast deze functie heeft serotonine nog een aantal andere belangrijke functies voor de werking van je lichaam.

Serotonine heeft dus invloed op je stemming maar ook op je zelfvertrouwen, slaap, emotie, geheugen, seksuele lust en eetlust.*1 Door schommelingen van je hormonen kan je serotonine gehalte laag zijn maar ook door slaapgebrek zakt het serotineniveau (dus je geluksniveau). Slaapgebrek is iets waar iedere jonge ouder mee te maken krijgt. Verder zijn er nog een aantal andere oorzaken zoals genen, stress, blootstelling aan toxische stoffen, verkeerd voedingspatroon etc maar daar ga ik nu niet verder op in.

Ontstoken schildklier

Een a twee op de tien vrouwen zou binnen het eerste jaar na de bevalling te maken hebben met postpartum- thyroidithis, een ontsteking van de schildklier.*2  Je schildklier bevindt zich in de keel, pal voor en onder het strottenhoofd. Vaak wordt de ontsteking  veroorzaakt door de verandering van je hormoonhuishouding en je immuunsysteem. In veel gevallen gaat het vanzelf over en lang niet iedereen is zich bewust van de ontsteking maar het kan wel leiden tot een groot aantal klachten.  Als de ontsteking  leidt tot inactiviteit van je schildklier dan kun je last krijgen van klachten als: vermoeidheid, depressieve gevoelens, koude handen, slaapproblemen, haaruitval en nog veel meer. Met een simpele bloedtest kan gemeten worden hoeveel schildklierhormoon (T4) er in je bloed aanwezig is en of je schildklier inactief of overactief is.

Vitamine D tekort

Tijdens je zwangerschap en het geven van borstvoeding verbruikt je lichaam extra veel vitamine D voor de groei van je baby. Vitamine D is belangrijk voor de aanmaak van de botten, schedel, tandglazuur en ontwikkeling van zenuwstelsel en afweersysteem van jezelf en je baby. Regelmatig komt het voor dat een vrouw na de bevalling (en geven van borstvoeding) een tekort aan vitamine D heeft. Er is steeds meer bewijs dat vitamine D niveaus van invloed zijn op de werking van serotonine (gelukshormoon) in de hersenen. Een laag serotonine gehalte kan leiden tot depressieve gevoelens maar ook lusteloosheid, angstaanvallen. Heb je veel last van bloedend tandvlees en komt de borstvoeding slecht op gang dan kan dat een teken zijn van vitamine D tekort.

Tekort aan mineralen door bloedverlies tijdens bevalling en geven van borstvoeding

Doordat je veel bloed verliest tijdens je bevalling gaan er ook veel essentiele mineralen verloren.  Mineralen als ijzer, magnesium, calcium en zink zijn erg belangrijk voor je lichaam. Ben je snel moe, veel duizelig, misselijk en heb je gebrek aan eetlust laat de waardes dan even controleren bij je huisarts.

Wat kun je kunt doen met behulp van gezonde voeding en supplementen

Belangrijk is om je serotonegehalte en dus je geluksgevoel te verhogen.  Zonlicht heeft een uitstekende invloed op je hersenen (serotoninegehalte) en zorgt voor aanmaak van vitamine D. Na je bevalling is een aanvulling met een tabletje vitamine D3  aan te bevelen. Bij langdurige sombere gevoelens direct je bloed laten controleren bij huisarts want wellicht heb je een groot tekort aan vitamine D in je bloed. Laat dan gelijk even de hoeveelheid ijzer, vit. b6, b12 en T4 (schildklierhormoon) in je bloed meten.

Voeding rijk aan eiwitten is zeer belangrijk voor een gezond lichaam. Vooral het aminozuur (=bouwsteen van eiwit)  tryptofaan is essentieel voor de aanmaak van serotonine (gelukshormoon). Eet zo vaak als mogelijk iets uit de volgende lijst: sojabonen, vis (tonijn, heilbot, zalm, makreel), eieren, spinazie, ananas, bananen, kalkoen, cottage cheese, mozzarella, rosbief, lamsvlees, schaalvis, asperges, zonnenbloempitten en neem dagelijks een eetlepel lijnzaad (fles bewaren in koelkast).

Blijk je ijzertekort te hebben dan zul je extra tabletten van het mineraal ijzer moet slikken, max 45 mg per dag,  (in combinatie van vitamine C voor goede opname).Is je ijzergehalte van een redelijk niveau maar voel je je toch slap dan kun je ook extra vaak een stuk rood vlees eten, groot portie spinazie nemen en aantal keer per week iets van vis en kip. Dit alles bij voorkeur in combinatie met stuk fruit of vers sinasappelsap voor goede opname van het ijzer.

Extra vitamine B6 en b12 kunnen de symptonen van depressie verlichten. Je kunt kiezen voor een supplement of door middel van voeding extra veel proberen binnen te krijgen. Voeding rijk aan b6 en b12 is: vlees, eieren, vis, granen, groene bladgroente en peulvruchten.

Bij hormonale disbalans is het belangrijk je bloedglucoseniveau op pijl te houden. Eet niet teveel suikerrijke en koolhydraatrijke voeding want dan blijft je lichaam insuline aanmaken en blijft je hormoonhuishouding verstoord. Hoge insuline niveaus remmen namelijk de aanmaak van serotonine (gelukshormoon). Ook alcohol (=suiker en verergert depressieve gevoelens) en cafeine (bloedsuikerverhogend) kun je beter zoveel mogelijk vermijden. Drink lekker veel (kruiden) thee en veel water zodat je vochthuishouding in orde blijft.

Met visolie kun je enerzijds je baby, tijdens borstvoeding, goede vetzuren meegeven maar het is ook goed voor je eigen welzijn. Het kan een positief effect hebben bij depressieve gevoelens. Visolie stimuleert namelijk een goede bloedcirculatie in de hersenen. Ook kan omega 3 het serotoninegehalte verhogen. Neem je capsules kies dan voor visoliecapsules met natuurlijke vitamine E ( gemengde tocoferolen). Vitamine E beschermt te cellen. Ook is het zeer gezond om zeker twee keer per week een portie (wilde) vette vis te eten. Denk aan zalm, makreel, sardines en haring.

Magnesium is een zeer belangrijk mineraal waar we veel aan hebben. Het mineraal is onder meer belangrijk voor de ontspanning van onze spieren maar ook voor de ontspanning van onze hersenen. Erg belangrijk bij gevoelens van stress, spanning, depressie, migraine en overspannenheid. Deze voeding is rijk aan magnesium: zaden (lijnzaad), noten, bonen, donkere bladgroentes, cacao, watermeloen en bieslook.

Voldoende rust, beweging en frisse lucht zijn essentieel bij tegengaan van sombere gevoelens. Met alleenpower-walking voeding en supplementen kom je een heel eind maar kun je niet alles verhelpen. Ga lekker naar buiten, loop iedere dag een flink stuk met de kinderwagen en slaap overdag wat bij als je gebroken nachten hebt.

Wil je, naar aanleiding van deze blog, meer informatie of een voedingsschema op maat sttuur dan even een email naar info@foodsmart.nl. Met de juiste voeding zul je al snel beter in je vel zitten.

 

*1 https://en.wikipedia.org/wiki/Neuroactive_steroid

*2 http://www.webmd.com/women/overactive-thyroid-hyperthyroidism

 

 

 

Calcium, ijzer, vetzuren

image_print

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *