Multivitamines levensgevaarlijk?

Soms zijn er van die dagen dat je het  nieuws leest en op iets stuit dat je enorm doet

zijn multivitamines echt gevaarlijk of valt het best mee?

zijn multivitamines echt gevaarlijk of valt het best mee?

verbazen. Vandaag is zo’n dag! Struinend over het internet viel mijn oog op een link naar

een artikel op de website van RTVNH. De tekst van deze link was: “schokkend nieuws over multivitamines: “.  Ik dacht direct: wat voor nieuws over multivitamines kan er nu zo schokkend zijn en  was enigszins verbaasd.

Op zichzelf goed bedacht door RTVNH want titels als “schokkend nieuws” zorgen voor veel media-aandacht. Eenmaal op de website las ik de tekst en luisterde ik naar het bijgevoegde radiofragment. Het betrof een radio-interview met dokter William Cortvriendt, schrijver van het pas uitgebrachte boek “hoe word je 100”.

Benieuwd naar de achtergrond van de dokter heb ik zijn naam gelijk even gegoogeld. Tegenwoordig weet je namelijk niet meer met wie je te maken hebt als het gaat om gezondheidsclaims die gemaakt worden. Deze goede man blijkt ooit een studie geneeskunde te hebben gedaan en vervolgens een studie in Business Administration. Hij heeft weliswaar jaren werkervaring opgedaan in de gezondheidszorg maar vooral als manager en consultant en heeft geen echte werkervaring met patiënten opgedaan. Op zich niets mis mee maar wel als je vanuit je dokters titel zulke grote uitspraken gaat doen als: multivitamines zijn gevaarlijk. Dat suggereert mijn inziens dat hij minstens zelf in het laboratorium onderzoek heeft gedaan  😉

Als liefhebber van de betere wetenschap was ik al even bang dat ik een belangrijk nieuw onderzoek gemist had. Gelukkig zijn de conclusies van dokter Cortvriendt naar alle waarschijnlijkheid gebaseerd op onderzoeken uit 2008 en 2012 en besloot ik me maar eens te gaan verdiepen in wat er zo allemaal destijds maar ook de laatste paar jaar gepubliceerd is over multivitamines. Daar kwam onder meer het volgende uit:

In Finland hebben onderzoekers in 2008 data van bijna 1800 mensen in de leeftijd 62-74 jaar verzameld van mensen uit een bepaald Fins dorp. In een periode van 10 jaar overleden 26,6% mensen die multivitamines slikten en maar 18,1% van de niet slikkers.

Ook kwam de Universiteit van Minnesota (VS) met onderzoeksresultaten die het Finse onderzoek onderschrijven.

In beide gevallen zou het niet gaan om oorzaak- gevolg relatie maar om associatie. Vooral het aandeel van teveel van de mineralen ijzer en koper die zouden werken als pro- oxidanten zouden hieraan ten grondslag kunnen liggen. Deze pro- oxidanten zouden kunnen leiden tot oxidatieve stress.*1 Ingewikkelde termen maar waar het op neer komt is dat door oxidatieve stress cellen en weefsels kunnen beschadigen.

Teveel koper en ijzer inname na een leeftijd van zo’n 50 jaar kan leiden tot toename kans op Alzheimer, Parkinson en kanker. *2

Vooral teveel aan ijzer wordt bij vrouwen na hun 50 ste jaar in relatie gebracht met grotere kans op eerder overlijden. *3 Calcium daarentegen is een stof die het tegenovergestelde effect heeft en de kans op vroeger overlijden verkleind bij vrouwen > 50 jaar.

Vitamine D dat we zelf in de maanden april-september aanmaken via zonlicht op onze huid heeft bewezen gezondheidsvoordelen bij mensen met botontkalking. Ook is er sprake van een kleiner risico op kankersoorten als: darmkanker, borstkanker, prostaatkanker en alvleesklierkanker. *4

Conclusie:

Wat mij opvalt is dat vooral onderzoek is gedaan bij mensen van middelbare leeftijd en ouder. Er is weinig bekend over de gezondheidsvoor- of nadelen van multivitamines bij mensen jonger dan 50 jaar.  Nergens heb ik gelezen dat multivitames levensgevaarlijk zijn. Die claim, van dokter Cortvriendt, is dus wat mij betreft totaal niet waar.

Er is echter wel een klein verband gelegd tussen groter risico op eerder sterven, en bepaalde vormen van kanker ten opzichte van mensen die geen multivitamines slikken,  Dit zou mogelijk vooral komen door een paar componenten uit een multivitaminepil die mogelijk negatieve invloed op de gezondheid kunnen hebben van mensen ouder dan 50 jaar, rokers en mensen met aanleg bepaalde vormen van kanker.

Ben je ouder dan 50 jaar dan is het bijvoorbeeld verstandig om een multivitamine te kiezen met zo laag mogelijke gehalte aan koper en ijzer. Vooral ijzer wordt (door toxische werking) geassocieerd met een vergrote kans op eerder sterven ten opzichte van mensen die geen ijzer supplement slikken. Calcium en vitamine D zijn daarentegen zijn wel erg belangrijk ter voorkoming van botontkalking en ter preventie van diverse kankersoorten.

Ben je een roker dan kun je beter geen synthetische betacaroteen (pro vitamine A= antioxidant) slikken. In synthetische vorm verhoogt deze stof bij rokers kans op longkanker. Haal vitamine A dan gewoon lekker uit je groentes.

Eet je heel gezond : dagelijks 200-300 gram groente dagelijks,  2 stuks fruit,  paar keer per week mager vlees en vis vette vis en ben je verder volledig gezond dan kun je eigenlijk volstaan met alleen vitamine D supplementen (en extra calcium bij ouder dan 50 jaar). Vooral tijdens de wintermaanden want dan maak je dit niet zelf aan. Van vitamine D is inmiddels genoeg bewijs dat het preventief werkt tegen diverse vormen van kanker.

Eet je niet zo gezond, ben je snel ziek, eet je vegetarisch, ben je zwanger dan kan een multivitamine een positieve bijdrage leveren aan je gezondheid. Het is echter nooit een vervanging van gezonde voeding en er is ook onvoldoende bewijs over de gezondheidsvoordelen van multivitamines. Hou je dus aan de dosering en kies voor een met weinig vulstoffen.

 

 

1 http://www.livescience.com/19000-vitamins-supplements-earlier-death.html

2. http://www.acs.org/content/acs/en/pressroom/podcasts/globalchallenges/combatingdisease/combating-disease-should-people-over-age-50-watch-their-copper-and-iron-intake.html

3. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21987192

4. ww.cancer.gov/cancertopics/causes-prevention/risk-factors/diet/vitamin-d-fact-sheet

image_print

1 Comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *